|
|
|
17 september 2003
'Zweeftrein zonde van de centen'
Groningen/Assen - Zeven van de tien inwoners van Groningen en Drenthe zien weinig in de komst van de zweeftrein. Het geld dat de twee provincies hiervoor willen gebruiken, kan beter worden ingezet om andere knelpunten weg te werken. Met andere woorden: 'Zonde van de centen'. Dat blijkt uit een enquête van Dagblad van het Noorden.
De kostbare en prestigieuze zweeftrein - zes miljard euro - staat al jaren hoog op de wensenlijst van de noordelijke provinciale bestuurders. Zij willen die snelle verbinding met de Randstad onder meer bekostigen uit de verkoop van aandelen van de energiemaatschappijen Nuon en Essent. Dat kan honderden miljoenen euro's opleveren.
Maar tegen de achtergrond van de huidige economische recessie en de zeer behoudende Miljoenennota is het beter om deze kostbare miljoenen voor andere zaken in te zetten, die helpen de achterstanden in ons gebied weg te werken. Daarom zouden de plannen voor de zweeftrein van tafel moeten, vindt een ruime meerderheid (72,7 procent) van Groningen en Drenthe.
Amsterdam-Groningen
Magneetzweeftrein
De bedreiging
Aanleg van de Zuiderzeelijn, een snelle treinverbinding tussen Amsterdam en Groningen, in de vorm van een magneetzweeftrein of hoge snelheidslijn.
De argumenten
De aanleg van een magneetzweeftrein tussen de Randstad en het Noorden leidt tot grote landschapsvervuiling en een ongewenste verstedelijking van het Noorden. Bovendien slurpt een magneetzweeftrein energie. Milieudefensie vindt wel dat de treinverbinding tussen de Randstad en het Noorden moet worden verbeterd zodat zij in snelheid en comfort beter kan concurreren.
Het is de bedoeling dat de magneetzweeftrein ruimtelijke effecten heeft. Er ontstaan arbeidsplaatsen in het Noorden en Flevoland (enkele duizenden), er verdwijnen arbeidsplaatsen uit de Randstad en het Oosten/ Overijssel (ook enkele duizenden). Een zelfde soort verschuiving vindt plaats wat betreft het wonen. Dit is enerzijds een beperkte ontlasting van de ruimtedruk in de Randstad, anderzijds een toenemende verstedelijking van het Noorden. Het wordt interessant in het Noorden te wonen en te werken in de Randstad, als je daar binnen een uur met de zweeftrein kunt zijn (dus ook groei van de mobiliteit). Dat leidt tot duurdere huizen en inwoners zonder economische gebondenheid aan het Noorden. Volgens de noordelijke provincies zijn dit gewenste effecten, volgens Milieudefensie niet.
Het alternatief
Milieudefensie is voor de aanleg van de Hanzelijn (Lelystad-Zwolle) en verbetering van het bestaande spoor. Milieudefensie denkt dat deze maatregelen voldoende reistijdwinst opleveren om de concurrentiepositie van de trein ten opzichte van de auto te verbeteren.
De actiegroep
Milieudefensie Groningen en Milieudefensie.
Contactadres
Milieudefensie landelijk (Klaas Breunissen), tel 020 550 7300
Milieudefensie Groningen, tel 050 3144588.
Kamerlid D66 tegen magneetzweeftrein
LEEUWARDEN - De miljarden die nodig zijn voor aanleg van een zweeftrein tussen de Randstad en het Noorden, kunnen beter besteed worden aan het reguliere openbaar vervoer. Daar zal het platteland meer van profiteren dan van een razendsnelle Zuiderzeelijn. Dat zei D66-Tweede-Kamerlid Giskes tijdens een bijeenkomst van haar partij in Leeuwarden. Ze plaatste grote vraagtekens bij de plannen voor een magneetzweeftrein langs het Zuiderzeespoortraject, waarover het kabinet binnenkort een besluit neemt. Behalve binnen D66, wordt ook binnen de coalitiepartij PvdA zwaar getwijfeld over het miljardenproject waarop de noordelijke provincies hopen.
Giskes werd in haar opstelling gesteund door directeur M. de Heer van de Friese Milieu Federatie. Zij vindt de belasting voor het milieu van een razendsnelle magneetzweeftrein te hoog. Het effect van de lijn zou volgens haar slechts voor een paar plaatsen in Fryslân positief zijn; de hele provincie daarentegen zal gebukt gaan onder de financiële last.
RIVM: Magneetzweeftrein is slechtste trein voor milieu
© Schoonschrift
Door Herman Damveld
De magneetzweeftrein gebruikt drie keer zoveel energie om iemand een kilometer te vervoeren als een sneltrein die dezelfde stations aandoet. Dat blijkt uit berekeningen van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) over de milieugevolgen van een snelle verbinding tussen Schiphol en Groningen.
Het RIVM heeft een vergelijking gemaakt tussen de huidige verbindingen en de aanleg van alternatieven zoals de Zuiderzeelijn met snelle intercity-verbindingen, een hoge snelheidslijn of een magneetzweeftrein.
Van groot belang is de snelheid van de treinen. De huidige treinen gaan maximaal 140 kilometer per uur. Een hoge snelheidslijn moet echter 260 en een magneetzweeftrein zelfs 400 kilometer per uur halen. En hoe sneller men gaat, hoe meer luchtweerstand men moet overwinnen. En dat betekent een toename van het energiegebruik tot een factor 3 bij de magneetzweeftrein. Daar staat tegenover dat men 64 tot 74 minuten sneller op de eindbestemming is.
Uitroltijd
Van groot belang voor het energiegebruik is ook de zogeheten uitrol-tijd. Dit is de tijd tussen het uitschakelen van de motor van de trein en het moment dat de trein tot stilstand komt. Een grotere uitrol-tijd, en dus minder remmen, leidt tot een vrij grote verlaging van het energiegebruik. Het RIVM geeft een voorbeeld. Een verhoging van de uitrol-tijd van 2 naar 4 minuten leidt tot een besparing op het energiegebruik van maar liefst 15 procent.
Interessant is ook de vergelijking met de auto. De huidige intercity-treinen gebruiken per kilometer een derde van de energie van een auto. Bij de magneetzweeftrein gaat dat energievoordeel bijna helemaal verloren.
Stijging van het energiegebruik gaat samen met toename van de uitstoot van stoffen als kooldioxide (CO2), stikstofoxiden en zwaveldioxide. Alle alternatieven voor de bestaande treinen geven een toename van de emissies, rekent het RIVM voor. Bij de magneetzweeftrein is de toename het grootst.
Het RIVM heeft ook de geluidshinder bekeken. Alle alternatieven betekenen een vergroting van de geluidshinder. Daarom zijn geluidsschermen nodig om de hinder in te perken. Met deze schermen is de intercity die 200 kilometer per uur gaat iets minder slecht dan een magneetzweeftrein.
Gegevens van fabrikant
Het RIVM stuitte bij het maken van haar rapport op beperkingen in de gegevens. De enige gegevens over de magneetzweeftrein komen van de fabrikant en het RIVM heeft niet na kunnen gaan of die gegevens kloppen. Hetzelfde geldt voor de gezondheidseffecten van de elektromagnetische velden die nodig zijn voor de magneetzweeftrein. Er is een onderzoek gedaan door de onderneming die in Duitsland een dergelijke trein wil bouwen. Daaruit zou volgen dat er geen risico's zijn voor de passagiers of voor de mensen in de omgeving van de magneetzweeftrein. Het RIVM merkt hierover op dat het onderzoek niet door een onafhankelijke instantie is uitgevoerd en dat dit wel zou moeten.
Het Transrapid-consortium, dat bestaat uit ABN-Amro, Ballast Nedam, Hollandsche Beton Groep en Siemens Nederland, wil twee projecten realiseren: de Zuiderzeelijn en het rondje Randstad.
De Zuiderzeelijn zou van Amsterdam via Drachten naar Groningen moeten gaan. De regering heeft echter besloten om de trein niet verder door te trekken dan tot Lelystad.
Magneten
De zweeftrein is ontworpen voor snelheden van 400 tot 500 kilometer per uur. De elektromagnetische zweeftrein maakt gebruik van in de trein gemonteerde elektromagneten die in verticale en horizontale richting de rails aantrekken. Er moet een luchtspleet van 1 tot 2 centimeter ontstaan tussen de trein en de rails. Dat vereist een nauwkeurige techniek.
De draag- en geleidemagneten moeten voortdurend zo worden geregeld dat de verticale en zijdelingse krachten waaraan de trein onderhevig is, precies in evenwicht zijn met de aantrekkingskrachten die door de verschillende magneten worden uitgeoefend. Dat vraagt een geavanceerde techniek.
|
|
|
|
|
